Czytelnia

Jak pracować nad głosem?

Jak pracować nad głosem?
Każdy, niezależnie od wieku, stanu zdrowia może zmienić i rozwijać swój głos. Nigdy nie jest za późno by pozbyć się wady wymowy, poprawić dykcję i brzmienie głosu czy zacząć śpiewać. Trzeba jednak pamiętać o kilku ważnych rzeczach. O jakich? Odpowiedź znajdziesz poniżej.

1.Jasny cel.

Musisz wiedzieć, do czego dążysz, musisz widzieć swój cel. Określ go bardzo dokładnie. Oczami wyobraźni zobacz siebie, swoje życie w momencie kiedy uda Ci się osiągnąć swój cel. Jakby to było, gdyby udało się osiągnąć to, o czym marzysz?Poczuj to. Jeśli jest ich kilka, podziel ich osiąganie na kilka etapów. Spisz sobie swoje cele i często przypominaj sobie, do czego dążysz. Skoncentruj się najpierw na tym, na czym bardziej Ci zależy. Krok po kroku osiągaj cel. Jeśli uda się zrealizować jedno założone zadanie, przejdź do drugiego.

2.Motywacja

Bez niej ani rusz. Jeśli nie jesteś w stu procentach przekonany, że chcesz coś zmienić, to szkoda Twojego czasu. Motywacji musi Ci wystarczy na dłużej niż kilka czy kilkanaście dni, bo trwała zmiana wymaga czasu. Jeśli początkowo Twoja motywacja jest wysoka, a później spada, a tak się zdarza, koncentruj się na swoich celach. Przypominaj je sobie. Przypomnij sobie dlaczego

3.Cierpliwość

Jej również potrzebujesz, bo efekty Twoje pracy mogą pojawić się w różnym czasie. Wiele może zmienić się w krótkim czasie, choć postrzegamy to jako niewielką zmianę, to warto ją docenić i zauważyć. Może być tak, że efekty będą pojawiać się w miarę ćwiczeń, po zakończeniu danego etapu pracy, a może być i tak (co bywa bardzo frustrujące), że mimo systematycznych ćwiczeń efekty nie pojawiają się. Nie przerywaj pracy, uzbrój się cierpliwość, bo oznacza to tylko jedno – pewnego dnia to coś „zaskoczy” i nagle wszystko poukłada się tak, jak powinno.

4.Wytrwałość

To klucz do osiągnięcia celu. Wytrwałość zakłada, że realizujemy nasz plan od początku do końca. Pomimo przeszkód, zniechęcenia, pojawiających się kryzysów czy lenia w nas, który czasem podszeptuje, żeby dziś dać sobie spokój. Regularność ćwiczeń ma znaczenie, bo dzięki temu tworzą się nowe nawyki, uczymy się nowych umiejętności. Każde odpuszczenie sobie ćwiczeń ( a zwłaszcza dłuższa przerwa) na etapie uczenia się czegoś nowego, korygowania błędów to krok w tył, bo nasze ciało po prostu zapomina. Pamiętaj:„Sukces to suma niewielkich wysiłków powtarzanych codziennie”(R.Collier).

5.Mniej znaczy więcej

Im częściej ćwiczysz w krótkich seriach, zwłaszcza w początkowym etapie pracy nad głosem, tym lepiej. Szybciej wytworzą się połączenia mózgowe i pojawią się efekty ćwiczeń. Mięśnie narządu głosowego mogą początkowo się męczyć, mogą się napinać, bo wymagamy od nich nowego, nieznanego działania, dlatego krótsze serie treningowe są bardziej wskazane. Stopniowo można ten czas wydłużać, ale bez przesady. Twój narząd głosowy i narządy mowy muszą też mieć czas na odpoczynek, potrzebujesz też czasu na utrwalenie się tego, nad czym pracujesz. Poza tym zbyt długie ćwiczenia mogą szybko doprowadzić do przetrenowania, zmęczenia fizycznego i wypalenia. Pamiętaj – lepiej pozostawić niedosyt po ćwiczeniach, niż poczuć przemęczenie i przesyt. Dzięki temu nie będziesz mógł się doczekać kolejnej części ćwiczeń, będziesz ćwiczyć z większą radością i entuzjazmem.

6.Dobry początek

„Jeśli czegoś naprawdę bardzo pragniesz, możesz wymyślić, jak to osiągnąć” (źródło nieznane)

Trzeba dobrze zacząć, żeby dobrze skończyć. Jeśli masz jasno określony cel lub cele to łatwiej będzie Ci zaplanować swoje działania. Będziesz wiedzieć, czy potrzebujesz pomocy specjalisty czy możesz ćwiczyć tylko i wyłączenie samodzielnie. Plan działania to podstawa i łatwiej jest wytrwać, jeśli wiemy, ile zadań mamy do zrealizowania zanim osiągniemy cel. Warto założyć sobie czas, w jakim chcemy osiągnąć nasze cele – to również działa motywująco. Musisz wiedzieć, kiedy chcesz ćwiczyć, ile czasu możesz poświęcić na pracę nad głosem, gdzie możesz ćwiczyć i jakie ćwiczenia czy formy pracy wybrać.

7..Z nauczycielem czy/i bez?

Można uczyć się śpiewu, można próbować poprawić swoją dykcję całkowicie samodzielnie, ale musisz mieć świadomość, że po drodze jesteś narażony na wiele pułapek i błędów. Twoja droga do osiągnięcia celu może się znacznie wydłużyć, a w niektórych sytuacjach możesz wyrządzić sobie krzywdę. Nie ryzykuj. Ucz się albo pod czujnym okiem nauczyciela albo tylko od czasu do czasu niech ktoś, kto ma większe doświadczenie i umiejętności wskazuje Ci dalszą drogę. Możesz przecież brać udział w regularnych lekcjach, można zdobywać wiedzę i umiejętności na różnego rodzaju szkoleniach i warsztatach. Warto konsultować się ze specjalistą, a zwłaszcza wtedy, gdy chcesz rozwiązać jakiś trudny problem lub skorygować wadę wymowy.

A więc z nauczycielem i bez. Połączenie pracy z nauczycielem i samodzielne ćwiczenia i dokształcanie się przyniosą efekty bez szkody dla Twojego delikatnego instrumentu, jakim jest Twoja krtań.

8.Zaufaj sobie i wierz swoim odczuciom bardziej niż głowie

Niezależnie od tego, czy pracujesz samodzielnie czy ćwiczysz z nauczycielem opieraj się na odczuciach ciała. Ono podpowiada Ci, co jest dla Ciebie i Twojego głosu dobre, a co złe.

Nie ufaj nauczycielowi bezgranicznie, ufaj swojemu ciału. Przecież nie każde ćwiczenie jest dobre dla każdego. Bierz od nauczycieli i innych to, co jest wartościowe dla Ciebie. Przepuszczaj to przez filtr i pytaj siebie, czy Twojemu głosowi to służy, czy czujesz, że to, co robisz służy Tobie, czy Twoje ciało i Twój głos dobrze się z tym czują. Zaufaj sobie, Ty wiesz najlepiej.

9.Ćwiczenia nie bolą

Zapamiętaj – mówienie i śpiewanie jest czymś naturalnym i nie powinno być dla nas bolesne. Jeśli ćwiczysz i odczuwasz dyskomfort, ból gardła, drapanie, zmęczenie, wysiłek krtani – to znaczy, że ćwiczysz źle. Natychmiast przerwij ćwiczenia i spróbuj wyeliminować przyczynę błędnego postępowania (np. skonsultuj się ze specjalistą, zapytaj kogoś, kto miał podobne problemy).

10.Ćwicz na luzie

Chcesz opanować nowe umiejętności znacznie szybciej – ucz się w stanie relaksu. Przed ćwiczeniami rozluźnij ciało i opróżnij mózg. Zaledwie kilka minut wyciszenia czy prosta gimnastyka rozluźniając, sprawi, że będziesz uczyć się łatwiej i szybciej. Ćwiczenia traktuj raczej jak dobrą zabawę, okazję do odprężenia się, a nie ciężką pracę.

11.Nie samym ćwiczeniem...

Wzmacniaj siebie, rozwijaj swoje hobby, dbaj o to, by nie zabrakło przyjemnych chwil w Twoim życiu. Skupianie się tylko i wyłączenia na ćwiczeniach może wywoływać niepotrzebny stres i napięcie, które nie służy narządowi głosowemu i aparatowi mowy. Im lepszym człowiekiem jesteś, im bardziej się rozwijasz, tym lepiej dla Twojego głosu.

12. Nie rób dźwięku

Myślenie typu„muszę teraz wydobyć taki i taki dźwięk”, „muszę cofnąć język”, „muszę obniżyć krtań”, „muszę tak ustawić wargi” itd. wywołuje wiele napięć. Zaczynamy robić dźwięk, a więc pojawia się wysiłek zamiast myśleć o tym, by po prostu nie przeszkadzać swojemu ciału i pozwolić, by robiło to, co potrafi. Im więcej swobody i zaufania ciału bardziej niż głowie i wiedzy jak co robić, tym lepsze dźwięki. Wiele ćwiczeń wymaga od nas wiedzy, jak je wykonać, co mają robić określone części naszego ciała, ale intelekt nie może dominować nad odczuciami ciała.

13.Odkrywaj dźwięki w sobie

Wielu rzeczy uczymy się przez naśladownictwo, także pracując nad głosem korzystamy z tej umiejętności. Jeśli zatrzymamy się na tym etapie, staniemy się czyjąś kopią i zgubimy naszą autentyczność. Słuchając innych możemy obserwować jak wydobywają dźwięki, ale nie szukajmy ich dźwięków w sobie. Odkrywaj swoje dźwięki w sobie, a Twój głos zawsze będzie wyjątkowy.

14.Bądź detektywem, naukowcem i sportowcem

By się rozwijać i pracować nad głosem stań się detektywem – badaj swój głos, odczucia ciała, napięcia i emocje. Stań się bardziej świadomy siebie. Odkrywaj problemy i szukaj sposobów ich rozwiązania. Bądź naukowcem – oswajaj wiedzę, dokształcaj się, dyskutuj, dowiedz się, jak działa Twój instrument i Twoje ciało. Bądź sportowcem – trenuj i ćwicz.

15.Popełniaj błędy

Pamiętaj - masz prawo do błędu, uczysz się nowych rzeczy, a najszybciej nauczysz się na błędach swoich (i innych). Daj sobie prawo do błędu, do tego, że coś może się nie udać zwłaszcza za pierwszym razem. Uczenie się wymaga przecież próbowania i powtarzania. Obawa przed błędem, lęk, że się nie uda hamują Twoje działania. Popełnianie błędów to tylko etap w rozwoju.

Głos i praca nad nim to moja pasja. Zajmuję się emisją i psychologią głosu, terapią zaburzeń głosu oraz prawidłową wymową i doskonaleniem dykcji. Odkrywanie własnego głosu i praca nad nim to fascynująca podróż, do której gorąco zapraszam. Nigdy nie jest za późno.